"Унікальны праект", "нечуваная падзея", "шматабяцальны пачатак"... Такімі эпітэтамі суправаджалася прэзентацыя незвычайнага нумара літаратурна-мастацкага часопіса "Сібірскія агні", які цалкам быў прысвечаны творчасці сучасных беларускіх пісьменнікаў і паэтаў.

Прэзентацыя з удзелам расійскіх і беларускіх літаратараў, а таксама прадстаўнікоў інтэлегенцыі Масквы прайшла 19 лютага ў Доме рускага замежжа на Таганцы.

Зразумела, што шэраг імёнаў, прадстаўленых у часопісе аўтараў значна шырэйшы: Алесь Разанаў, Міхась Скобла, Уладзімер Арлоў, Лера Сом, Генадзь Бураўкін, Віктар Ярац, Ніна Мацяш, Алесь Каско; усяго каля дваццаці літаратараў. 

Многіх цікавіла, чаму менавіта "Сибирские огни" спрычыніліся да такога грандыёзнага праекту? Адказ відавочны. Сібірская зямля аднолькава дарагая для многіх славянскіх народаў, дарагая ў розных сэнсах: сюды высылаліся беларусы і прадстаўнікі іншых народаў пад час царызму. Тут знайшлі свой вечны спачын тысячы ахвяр сталінскіх рэпрэсій. Сюды кіраваліся многія беларусы ў пошуках рамантыкі. Можа яшчэ й таму выступоўцам, што прамаўлялі па-беларуску, перакладчыкі былі не патрэбныя - іх добра разумелі ўсе. Можа менавіта з гэтай прычыны можна зразумець, чаму расійскія перакладчыкі часам пакідалі ў тэкстах каларытныя беларускія слоўцы, відаць адчуваючы, што і яны не будуць загадкаю для рускага чытача.

Неабходна адзначыць, што гэты праект стаў магчымым дзякуючы рупнасці вядомага расійска-беларускага пісьменніка, празаіка і публіцыста Валерыя Казакова, які напісаў уступны артыкул да дадзенага нумара.

Як падкрэсліў пад час выступу галоўны рэдактар часопіса "Cибирские огни" Уладзімір Берязеў, прэзентацыя "беларускага" нумара ёсць першая з серыі творчых акцый, якую працягнуць далей ўкраінскі, польскі, сербскі, балгарскі, чэшскі нумары часопіса.

Прыкра, што прэзентацыя, якую напачатку прапагандавалі беларускія афіцыйныя СМІ разам з агенцтвам БЕЛТА, прадстаўнікі амбасады Беларусі ў Маскве, нягледзячы на вялікую колькасць тэлекамер і журналістаў, засталася практычна незаўважнай ў Беларусі. І гэта адбылося нягледзячы на тое, што адной з мэтаў акцыі называлася стварэнне адзінай прасторы, якая будзе аб'ядноўваць "культурны патэнцыял" сапраўднага славянскага братэрства. Па рознаму можна ставіцца да асцярожнай пазіцыі афіцыйных беларускіх колаў (гл. нататкі блогера radzimich), аднак безумоўна адно: прэзентацыя "Сибирских огней" - знакавая з'ява ў стасунках паміж дзвюмя літаратурамі. Пра гэта сведчыць нават той факт, што ідэю супольных нумароў гатовы падтрымаць малады маскоўскі літаратурны часопіс -"Дети Ра".

У прэзентацыі бралі ўдзел вядомыя літаратурныя крытыкі і навукоўцы, рэктар Маскоўскага Літінстытута Б. Тарасаў, студэнты літаратурнага інстытута, якія звязаныя з Беларуссю, прадстаўнікі пісьменніцкай супольнасці. Музычным упрыгожваннем вечара стаў выступ вядомага беларускага барда Віктара Шалкевіча.

С.С.

Даведка "Litbel.org": "Сібірскія агні" - найстарэйшы ў Расіі літаратурна-мастацкі часопіс, заснаваны ў 1922 годзе. У розныя гады ў часопісе публікавалі свае творы шматлікія выбітныя пісьменнікі Кандрацій Урманаў, Язэп Гольдберг, Афанасій Капцелаў, Вячаслаў Шышкоў, Леанід Мартынаў, Сяргей Маркаў. У другой палове XX стагоддзя сярод аўтараў часопіса былі Васіль Шукшын, Валянцін Распуцін, Віктар Астаф'еў.